Aby żyć, trzeba jeść! Czyli co dzieje się pod koniec drugiego tygodnia.

DALSZY ROZWÓJ

Zaraz po utworzeniu jamek w mezodermie pozazarodkowej, zaczynają się one ze sobą zlewać, tworząc jedną dużą przestrzeń: POZAZARODKOWĄ JAMĘ CIAŁA. Od teraz, część mezodermy pozazarodkowej, która pokrywa owodnię i wyściela od wewnątrz trofoblast, będziemy nazywać mezodermą somatyczną (lub po prostu: listkiem ściennym). Natomiast część opłaszczająca pęcherzyk żółtkowy otrzyma zaszczytne miano mezodermy trzewnej (lub listka trzewnego).

W 13 dniu z pierwotnego pęcherzyka żółciowego zaczyna wydzielać się mniejszy, który wkrótce zaniknie, a ten, który pozostał, będziemy odtąd nazywać wtórnym pęcherzykiem żółciowym.

W dniu 14 część komórek hipoblastu powiększa się i tworzy tzw. płytkę przedstrunową. Jest to ważne wydarzenie, ponieważ od teraz wiadomo, że tam, gdzie płytka przedstrunowa, tam też jest region głowowy zarodka (a dokładniej – przyszłe miejsce … ust 🙂 ).

WOREK KOSMÓWKI (wcześniej nazywany pozazarodkową jamą ciała)

Jak już powiedzieliśmy, syncytiotrofoblast jest (do czasu) „agresywnym” tworem, który penetruje w głąb błony śluzowej macicy, umożliwiając zagnieżdżenie zarodka. W czasie zagnieżdżania, pobliskie komórki macicy przechodzą reakcję doczesnową – wypełniają się glikogenem i lipidami. Ale, ale… Cóż to dzieje się z syncytiotrofoblastem 9 dnia po zapłodnieniu?! W jego obrębie zaczynają pojawiać się przestrzenie, tzw.: LAKUNY. W czasie kolejnych dwóch dni sąsiadujące lakuny zlewają się ze sobą. Syncytiotrofoblast, napotkawszy w końcu na swojej drodze w ścianie macicy włosowate naczynia krwionośne matki, zaczyna „zjadać” ich ścianki, dzięki czemu może dojść do połączenia światła naczyń matczynych (które poszerzyły się specjalnie na tę okazję) ze światłem lakun (jamek w syncytiotrofoblaście). Oto kolejne udogodnienie i krok na drodze do coraz lepszego zdobywania dobrodziejstw! Odtąd bowiem, utlenowana, pełna składników odżywczych krew matki dochodzi tętnicą endometrium do lakun → z lakun tlen przenika (dyfunduje) do zarodka → „zużyta” krew wraca z lakun do żył endometrium, a stąd do żył docierających do płuc matki. Co więcej, cytotrofoblast też nie próżnuje. Intensywnie namnaża swoje komórki, tworząc w 14 dniu wypustki – tzw. kosmki I-rzędowe. Te wydarzenia prowadzą do utworzenia trzeciej, bardzo ważnej błony płodowej: KOSMÓWKI. Kosmówka jest ścianą worka kosmówki (dość logiczne ;)), w którym na szypule łączącej (tak, tak – to z niej powstanie pępowina!), razem z owodnią i pęcherzykiem żółtkowym, umieszczony jest zarodek.

WCZESNE ROZPOZNANIE CIĄŻY

W końcu drugiego tygodnia rozwoju (czyli dwa tygodnie po owulacji – mniej więcej w czasie, kiedy powinna wystąpić spodziewana miesiączka), badania o wysokiej czułości mogą dowieść istnienia ciąży. Nowoczesne testy ciążowe potrafią już w tak wczesnym okresie dać pozytywny wynik. Opierają się one na oznaczaniu metodami radioimmunologicznymi (we krwi lub moczu) specjalnej substancji: beta hCG, która jest wydzielana przez syncytiotrofoblast. hCG w pierwszym trymestrze przyczynia się do podtrzymania ciąży.